رفتن به محتوای اصلی

Article / Hesam Maghsoudloo

دو صورت تداوم کسب‌وکار؛ بقای مالی و حفظ خدمت حیاتی

تداوم مالی و تداوم خدمت دو مسئله جدا اما وابسته‌اند. مدیران بانک و فناوری باید هر دو را در یک مدل تصمیم‌گیری ببینند.

تصویر کاور مقاله با دفتر و قلم

دو صورت تداوم

تداوم کسب‌وکار را معمولاً با تصویر یک دیتاسنتر پشتیبان، سامانه جایگزین یا سناریوی بازیابی پس از بحران می‌شناسیم. این تصویر لازم است، اما کامل نیست. سازمانی ممکن است از نظر فنی آماده باشد و در عین حال، مدل اقتصادی لازم برای ادامه حیات را از دست بدهد. برعکس، ممکن است ترازنامه و جریان درآمد قابل‌قبولی داشته باشد، اما در لحظه اختلال نتواند خدمت حیاتی خود را به مشتری برساند.

فرض تداوم فعالیت چه چیزی را می‌سنجد؟

در ادبیات مالی و حسابرسی، فرض تداوم فعالیت یا Going Concern به این پرسش پاسخ می‌دهد که آیا شرکت در افق قابل‌بررسی، امکان ادامه حیات دارد یا نه. نقدینگی، بدهی، دسترسی به منابع، پایداری درآمد، ساختار هزینه و توان ایفای تعهدات در این ارزیابی اهمیت دارند. در عمل، بسیاری از برنامه‌های تداوم از این سؤال عبور می‌کنند.

مدیریت تداوم کسب‌وکار چه مسئله‌ای را حل می‌کند؟

Business Continuity Management از زاویه دیگری به سازمان نگاه می‌کند. فرض بر این است که کسب‌وکار هنوز امکان ادامه حیات دارد، اما یک حادثه یا اختلال، ارائه خدمت را تهدید کرده است. سؤال اصلی این است که کدام خدمات باید حفظ شوند، چه سطحی از افت قابل‌تحمل است، چه کسی اختیار تصمیم دارد و بازگشت خدمت در چه زمانی باید انجام شود.

چرا این دو صورت تداوم از هم جدا نمی‌مانند؟

تداوم مالی و تداوم خدمت در ظاهر دو حوزه تخصصی متفاوت‌اند، اما در عمل یکدیگر را تقویت یا تضعیف می‌کنند. سازمانی که خدمت حیاتی خود را برای مدت طولانی از دست می‌دهد، با کاهش درآمد، جریمه، ریزش مشتری و آسیب اعتبار روبه‌رو می‌شود. از سوی دیگر، سازمانی که نقدینگی یا توان سرمایه‌گذاری کافی ندارد، تعمیرات اساسی را به تعویق می‌اندازد.

مدل کسب‌وکار نیز بخشی از معماری تداوم است

در برخی سازمان‌ها، بحث تداوم بیش از حد فنی می‌شود و مدل کسب‌وکار در حاشیه قرار می‌گیرد. در حالی که ساختار درآمد، نحوه تجهیز منابع، هزینه خدمت و رفتار مشتری می‌توانند همان اندازه تعیین‌کننده باشند که شبکه و دیتاسنتر اهمیت دارند.

از دو برنامه جدا به یک تصمیم مدیریتی

اتصال این دو صورت تداوم به معنای ادغام واحد مالی با واحد فناوری نیست. هر حوزه تخصص خود را دارد. مسئله این است که تصمیم‌های آن‌ها نباید بدون مشاهده اثر متقابل گرفته شود. برای هر خدمت حیاتی باید هم‌زمان اثر توقف خدمت بر مشتری، درآمد و اعتبار، حداقل سطح قابل‌قبول خدمت، منابع لازم و توان تحمل سازمان در بحران طولانی بررسی شود.

نقش مدیر ارشد کجاست؟

مدیر ارشد لازم نیست متخصص دیتاسنتر، امنیت یا Disaster Recovery باشد. مسئولیت او فهم پیامد کسب‌وکاری، تعیین اولویت، تخصیص منابع و حمایت از تصمیم تخصصی است. ثبت یک ریسک در کمیته، بدون تعیین زمان اقدام و منبع مالی، آمادگی ایجاد نمی‌کند.

تداوم، توان ادامه‌دادن یک نتیجه است

در نهایت، تداوم را نباید صرفاً توان زنده‌ماندن شرکت یا روشن‌ماندن سامانه تعریف کرد. تداوم یعنی سازمان بتواند نتیجه حیاتی خود را برای مشتری ادامه دهد و هم‌زمان منابع لازم برای ادامه این تعهد را حفظ کند. تصمیم درست در نقطه اتصال این دو شکل می‌گیرد.